Lata 80. patrzą na nas - wystawa w DSH

Wystawa opowiada o życiu kobiet w Polsce w latach 80. Okres ten rozpoczął się kryzysem ekonomicznym i społeczno-politycznym, a zakończył transformacją ustrojową. Do tej pory ów burzliwy czas przedstawiano przede wszystkim z perspektywy mężczyzn: głównej siły odpowiedzialnej za zmiany ustrojowe. Tymczasem doświadczenia kobiet w życiu społecznym są świadectwem splatania się wielkiej historii z prywatną codziennością, a ich wpływ na kształt państwa po 1989 roku jest niezaprzeczalny.

Codzienność, twórczość i wydarzenia polityczne tworzyły dynamiczny nurt, w którym kobiety starały się podejmować decyzje i wpływać na bieg wydarzeń, zarówno w wymiarze osobistym, jak i publicznym. Wspólne doświadczenie przygnębienia, niezgody na pogarszające się warunki życia na początku dekady zmieniło się w żądanie zmian systemowych oraz radość z narodzin Solidarności i wolnych związków zawodowych. Stan wojenny przyniósł strach wymieszany ze złością i nienawiścią wobec władzy. Wolne wybory w 1989 roku wywołały entuzjazm, ale także rozczarowanie nowym ładem politycznym i ekonomicznym. Szczególnie ważny dla zdrowia i życia kobiet okazał się rok 1993, kiedy uchwalono ustawę antyaborcyjną, której skutki odczuwalne są do dziś

- podkreślają kuratorki: Monika Rudaś-Grodzka, Łucja Iwanczewska i Katarzyna Stańczak-Wiślicz. 

Obecność kobiet w latach 80. zaznaczyła się w wielu obszarach od przestrzeni publicznej, działalności politycznej, poprzez aktywizm społeczny, pracy zawodowej do sztuki, nauki, kontrkultury i życia codziennego. Wystawa skupia się na czterech wymiarach kobiecego doświadczenia, pokazanych w częściach: „Rodzina”, „Kościół”, „Państwo”, „Nowy Wspaniały Świat” (obejmującej lata 1989–1993). 

Wystawa składa się głównie z fotografii obrazujących życie prywatne i publiczne kobiet znanych i nieznanych. Bohaterkami wystawy są intelektualistki, sportsmenki, opozycjonistki, naukowczynie, lekarki, nauczycielki i artystki. Na wystawie prezentowane będą prace znanych fotoreporterek: Marzeny Hmielewicz, Anny Michalak-Pawłowskiej, Anny Musiałówny i Agnieszki Sadowskiej. Towarzyszą im reprodukcje prac polskich artystek: Urszuli Broll, Katarzyny Górnej, Izabelli Gustowskiej, Joanny Kabali, Natalii LL, Ireny Nawrot, Marioli Przyjemskiej, Ewy Partum oraz Janiny Kraupe-Świderskiej.

Ekspozycję można oglądać od 8 października 2026 do 21 lutego 2027 w galerii DSH (ul. Karowa 20, Warszawa). Wystawie towarzyszy katalog oraz przewodnik rodzinny.