Posadzą przyszłość w „Raju”

Od początku istnienia projektowi towarzyszyła myśl, że sztuka może być wspólnym działaniem, a każdy człowiek ma wpływ na kształtowanie otaczającej go rzeczywistości.
„Raj” powstał w 2009 roku jako jedna z pierwszych realizacji Parku Rzeźby na Bródnie, zainicjowanego przez Pawła Althamera we współpracy z Urzędem Dzielnicy Targówek i Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie. Ta nietypowa rzeźba-ogród została stworzona na podstawie dziecięcych wyobrażeń Edenu, które przełożył na rzeczywistą kompozycję roślinną. Od tamtej pory ogród nieustannie się rozwija, a każda pora roku nadaje mu nowy charakter.

„Raj” zyska nowe oblicze
W ramach tegorocznych prac ogród wzbogaci się o nowe drzewa, krzewy, byliny, trawy ozdobne i rośliny cebulowe. Jednym z głównych elementów projektu będzie „Brama do Raju” – obsadzone różami przejście, które połączy istniejącą różankę z nową, bardziej naturalną częścią ogrodu.

Przed bramą pojawią się kolejne odmiany róż o zróżnicowanej kolorystyce, m.in. „Pomponella” „Aspirin Rose” i „New Dawn”. Towarzyszyć im będą: kosodrzewina, trawy, przywrotniki, lawendy i szałwie  przyciągające owady zapylające oraz rośliny cebulowe, tj. krokusy, narcyzy i czosnki ozdobne, które zapewnią kwitnienie w różnych momentach sezonu.

Tuż za  bramą wśród drzew pojawią się  parzydło leśne, bodziszki i inne rośliny dobrze przystosowane do półcienia i cienia. Kompozycję uzupełnią krzewy ozdobne takie jak: dereń biały, pęcherznica, perukowiec podolski, oraz nowe drzewa-judaszowce. Aleja brzozowa zostanie uzupełniona o brakujące egzemplarze. Z czasem stworzą one bardziej naturalną, wielowarstwową przestrzeń, zwiększając bioróżnorodność ogrodu i zapewniając dodatkowe miejsca zacienione. Teren wokół zbiornika wodnego pozostanie natomiast otwarty, zachowując widok na znajdującą się tam fontannę.

Wspólne nasadzenia to coś więcej niż prace ogrodnicze. Paweł Althamer chce pokazać uczestniczkom i uczestnikom, że tworzenie nie musi ograniczać się do pracowni artystycznej. Posadzenie rośliny to proste działanie, którego efekty mogą być widoczne przez wiele lat. To możliwość realnego wpływania na otaczającą nas przestrzeń.
Każdy może być twórcą

Ważnym elementem przedsięwzięcia jest również bezpośredni kontakt z naturą. Praca z ziemią pozwala doświadczyć jej twórczej energii, a jednocześnie może być formą praktykowania uważności, czyli mindfulness. Artysta chciałby zaszczepić szczególnie w młodych ludziach zainteresowanie ogrodnictwem, wrażliwość na przyrodę i przyjemność płynącą z przebywania wśród zieleni.

„Raj” nie jest bowiem wyłącznie dziełem sztuki przeznaczonym do oglądania. To miejsce, do którego można wracać, obserwować wzrost posadzonych roślin, odpoczywać i cieszyć się bliskością natury.

Jak mówi Krzysztof Miszewski, Burmistrz Dzielnicy Targówek:

„Park Rzeźby na Bródnie od lat pokazuje, że sztuka może wychodzić poza mury galerii i stawać się częścią codziennego życia mieszkańców. U podstaw jego powstania było nie tylko tworzenie wyjątkowych dzieł sztuki w otwartej przestrzeni, ale przede wszystkim budowanie relacji między ludźmi, ich najbliższym otoczeniem i naturą. „Raj” Pawła Althamera jest tego wyjątkowym przykładem. To miejsce, w którym spotykają się przyroda, sztuka, lokalna historia i mieszkańcy.

„Raj” nawiązuje zarówno do symbolicznej wizji Edenu, jak i do pamięci o ogrodach działkowych, które przez lata były częścią tego miejsca. Dziś możemy wspólnie dopisywać jego kolejne rozdziały, rozwijając przestrzeń, która żyje, zmienia się i dojrzewa wraz z kolejnymi pokoleniami mieszkańców”.

Urząd Dzielnicy Targówek, Paweł Althamer oraz Muzeum Sztuki Nowoczesnej zapraszają wszystkie mieszkanki i mieszkańców do udziału we wspólnych nasadzeniach. Nie trzeba być artystą ani doświadczonym ogrodnikiem, żeby stać się częścią „Raju”. W nasadzeniach wezmą również udział uczennice i uczniowie szkoły, której Paweł Althamer jest absolwentem. Razem możemy stworzyć coś, co będzie rosło i cieszyło kolejne pokolenia odwiedzających Park Bródnowski.

Wydarzenie odbędzie się 28 października 2026, w środę, o godz. 11:00 przy instalacji „Raj”.